Home » Preekarchief » preken 2018 » 21 oktober 2018

21 oktober 2018

OVERWEGING NEGENENTWINTIGSTE ZONDAG DOOR HET JAAR, ST. BONIFATIUSPAROCHIE, ALMERE

, (Jes. 53,10-11 en Mc. 10,35-45)(B)
Niets menselijks is de apostelen van Jezus vreemd. Jakobus en Johannes vragen Hem of ze later in de hemel direct naast Jezus mogen zitten. Ze zien het al voor zich: Jezus op zijn hemelse troon en zij aan zijn linker- en rechterzijde. Jezus is met stomheid geslagen: zij weten niet wat ze vragen. Want weten ze dan niet dat de weg die Jezus moet gaan een weg van lijden en dood is. En zijn ze daar wel tegenop gewassen? De heren beweren, vol naïviteit, van wel. En uiteindelijk zullen beide heren ook de marteldood sterven. Maar het zetelen aan zijn rechter- en linkerhand is slechts weggelegd voor degenen voor wie dit bereid is, vervolgt Jezus. Wie dat zijn lezen we enkele hoofdstukken verder als we lezen: ‘Samen met Hem kruisigden ze ook twee rovers, de een rechts, de ander links van Hem’. Deze twee hadden Jezus méér gevolgd dan de twaalf, die op het moment van zijn kruisdood in geen velden of wegen te bekennen waren. Als de anderen hier achter komen worden zij kwaad. En maken ze ruzie over ereplaatsen en aanzien.

Niets menselijks is hun vreemd. Niets menselijks is ons vreemd. We zien het overal om ons heen, ver weg en dichtbij: mensen die de beste plek willen. De zucht naar macht zit diep in ons. In de politiek gaat het alleen maar om de macht. Macht krijgen en macht behouden. Sommigen deinzen daarbij nergens voor terug. We zien dit in de politiek, in het bedrijfsleven, in onze huwelijken en relaties, maar ook in het verenigingsleven en helaas ook in de Kerk.

Het misbruikschandaal waarmee onze Kerk wereldwijd te maken heeft, heeft ten diepste ook met macht en misbruik daarvan te maken. Priesters of broeders die in seminaries en kostscholen jarenlang macht uitoefenden over jonge kinderen. Dat gebeurde door ze lichamelijk te straffen door ze te slaan maar ook door ze seksueel te straffen, te misbruiken. En daarnaast ook door ze psychisch te straffen, te kleineren en te isoleren. Een mens is heel vindingrijk in het vinden van machtsmiddelen over een ander. Als een machtswellusteling bijvoorbeeld weet dat iemand bang is voor spinnen, dan gebruikt hij die angst om de ander onder druk te zetten of om iets van hem gedaan te krijgen. Het zijn allemaal facetten van machtsmisbruik waarbij een machthebber ten koste van een zwakker iemand zijn macht doet gelden.

En dat de zucht naar macht diep in onze genen zit, is al erg genoeg, maar dat christenmensen, dat priesters en broeders, zusters en fraters die allen toch in de voetsporen van Jezus willen leven, zich hiermee ook bezighouden en hielden is eigenlijk diep treurig. Want Jezus koos toch voor een radicaal andere weg. Werkelijk groot ben je toch in zijn ogen als je dienaar bent. Werkelijk groot ben je toch als je je klein maakt ten opzichte van een ander. Je in te zetten voor die ander. Geen eigenbelang te dienen, maar uitsluitend het belang van een ander. Jezus ziet deze houding als de samenvatting van zijn levensopdracht: ‘Hij is niet gekomen om gediend te worden, maar om te dienen’. We zien het in de genezingen, de uitdrijving van demonen en uiteindelijk in zijn lijden en sterven. Hij vraagt ons Hem te volgen in dienstbaarheid.

Zijn er naast alle machtswellustelingen dan helemaal geen onbaatzuchtige mensen? Ja, je zou het misschien niet zeggen als je overdonderd wordt door allerlei mensen die bezig zijn met hun eigen macht en positie, dat er gelukkig ook heel veel mensen zijn die zich wel oprecht inzetten voor het welzijn van anderen. En dan hoeven we niet eens ver te kijken. We hoeven alleen maar te kijken naar de ouders van kinderen. Hoe een ouderpaar, een vader en moeder werkelijk alles over hebben voor hun baby of voor hun jonge kind of voor hun puber of studerende kind of kinderen. We hoeven dan alleen maar te kijken naar hun onvoorwaardelijke liefde. Zij blijven van hun kind houden, wat het ook doet. We zien het gelukkig ook wanneer kinderen hun ouder wordende ouders als mantelzorger bijstaan. Hoe zij hun ouders jarenlang en naarmate de tijd verstrijkt steeds intensiever verzorgen. Maar we zien het ook hier in deze parochie. Hoe ontzettend veel vrijwilligers zich belangeloos inzetten voor deze gemeenschap. Maar echte dienstbaarheid zoekt het geluk en welzijn van de ander.

Jezus zet het verschil tussen machthebbers en dienstbare mensen op scherp. Zo wordt duidelijk hoe het Hem ter harte gaat. En wie herkent zich niet in het aan de ene kant van harte behulpzaam willen zijn en aan de andere kant daar ook wel waardering voor willen hebben. Misschien kan het evangelie van dit weekend een aansporing zijn om steeds weer opnieuw te proberen oprechte dienaars te zijn. Net als de leerlingen zal het ook voor ons een weg zijn van vallen en opstaan. Daarbij mogen we niet vergeten dat Jezus zelf gekomen is om óns te dienen. Hij wil ons helpen. Hij heeft ons al geholpen door trouw te blijven tot in de dood, door zijn leven te geven. Ook voor ons.

Amen.
© 2018 Sandor Koppers